Jak obliczyć marżę w firmie? Poradnik krok po kroku
Marżę obliczysz, odejmując cenę zakupu od ceny sprzedaży, dzieląc wynik przez cenę sprzedaży i mnożąc przez 100%. Przy sprzedaży za 200 zł produktu kupionego za 150 zł marża wynosi 25%, a narzut 33,3%.
Jak obliczyć marżę?
Marża pokazuje, jaki procent ceny sprzedaży stanowi różnica między przychodem a kosztem zakupu lub wytworzenia produktu. W przypadku pojedynczej transakcji mówimy najczęściej o marży brutto.
Marża (%) = (cena sprzedaży – cena zakupu) / cena sprzedaży × 100%
Dla produktu sprzedanego za 200 zł, którego koszt zakupu wyniósł 150 zł, obliczenie wygląda tak:
(200 zł – 150 zł) / 200 zł × 100% = 50 zł / 200 zł × 100% = 25%
Marża kwotowa wynosi 50 zł, natomiast marża procentowa 25%. Nie oznacza to jeszcze czystego zysku firmy, ponieważ z tej kwoty trzeba pokryć także koszty operacyjne.
Marża a narzut – czym się różnią?
Marża i narzut opierają się na tej samej różnicy między ceną sprzedaży a kosztem zakupu, ale mają inny mianownik. Marżę liczysz od ceny sprzedaży, a narzut od ceny zakupu. To właśnie ta różnica jest częstym źródłem błędów przy ustalaniu cen.
| Wskaźnik | Wzór | Wynik dla sprzedaży za 200 zł i zakupu za 150 zł |
|---|---|---|
| Marża | (200 – 150) / 200 × 100% | 25% |
| Narzut | (200 – 150) / 150 × 100% | 33,3% |
Narzut (%) = (cena sprzedaży – cena zakupu) / cena zakupu × 100%
W tym przykładzie firma zarabia 50 zł na sprzedaży. Ta sama kwota stanowi 25% ceny zapłaconej przez klienta, ale 33,3% kosztu zakupu. Użycie narzutu zamiast marży może prowadzić do błędnej oceny rentowności albo ustalenia ceny, która nie pokrywa planowanych kosztów.
Marża brutto a marża netto
Marża brutto dotyczy rentowności sprzedaży produktu lub usługi przed odliczeniem kosztów operacyjnych. W handlu uwzględnia cenę zakupu towaru, a w produkcji koszt jego wytworzenia. Dla naszego produktu wynosi 25%.
Marża netto pokazuje, jaka część przychodów pozostaje firmie po odjęciu wszystkich kosztów działalności. Mogą to być między innymi wynagrodzenia, czynsz, marketing, logistyka, odsetki i podatki.
Marża netto (%) = zysk netto / przychody ze sprzedaży × 100%
Marża brutto mówi więc, czy pojedyncza transakcja daje nadwyżkę nad kosztem zakupu. Marża netto pokazuje, czy cała działalność firmy jest rentowna. Wysoka marża brutto może współistnieć z niską marżą netto, gdy koszty operacyjne są zbyt wysokie.
Jak krok po kroku obliczyć marżę brutto?
Do obliczenia marży brutto na produkcie potrzebujesz ceny sprzedaży oraz kosztu zakupu lub wytworzenia. Postępuj według następujących kroków:
- Ustal cenę sprzedaży produktu – w przykładzie jest to 200 zł.
- Ustal koszt zakupu lub wytworzenia – w przykładzie wynosi 150 zł.
- Odejmij koszt od ceny sprzedaży – 200 zł – 150 zł = 50 zł.
- Podziel różnicę przez cenę sprzedaży – 50 zł / 200 zł = 0,25.
- Pomnóż wynik przez 100% – marża brutto wynosi 25%.
Jak obliczyć marżę netto?
Marżę netto oblicza się dla określonego okresu, na przykład miesiąca, kwartału lub roku. Trzeba uwzględnić przychody oraz wszystkie koszty przypisane do działalności w tym czasie:
- Zsumuj przychody ze sprzedaży w analizowanym okresie.
- Zsumuj wszystkie koszty, w tym zakup towarów, wynagrodzenia, czynsz, marketing, logistykę, odsetki i podatki.
- Oblicz zysk netto, odejmując koszty od przychodów.
- Podziel zysk netto przez całkowite przychody.
- Pomnóż wynik przez 100%, aby otrzymać marżę netto.
Przykładowo, jeśli firma osiągnęła 500 000 zł przychodów, a wszystkie koszty wyniosły 400 000 zł, zysk netto to 100 000 zł. Marża netto wynosi:
100 000 zł / 500 000 zł × 100% = 20%
Co wpływa na wysokość marży?
Sam wzór nie podpowiada, jaki poziom marży będzie właściwy. Przy ustalaniu ceny trzeba uwzględnić między innymi:
- Poziom konkurencji i ceny podobnych produktów.
- Unikatowość oraz jakość oferowanego towaru.
- Gotowość grupy docelowej do zapłaty.
- Wolumen sprzedaży i koszty stałe firmy.
Wyższa marża może być uzasadniona przy produkcie niszowym lub wyróżniającym się jakością. Towary łatwo dostępne i silnie porównywane cenowo zwykle wymagają większej ostrożności. Na wynik wpływa też optymalizacja kosztów, ponieważ obniżenie wydatków operacyjnych zwiększa marżę netto bez konieczności podnoszenia ceny.
W zarządzaniu firmą warto analizować nie tylko obrót, lecz także marżę poszczególnych produktów i całej działalności. Marża brutto ocenia sprzedaż, a marża netto pokazuje, ile faktycznie zostaje po rozliczeniu wszystkich kosztów.
Artykuł nie stanowi porady inwestycyjnej lub finansowej.
