Umowa zlecenie – kiedy wypłata wynagrodzenia?
Przy umowie zlecenia objętej minimalną stawką godzinową i zawartej na okres dłuższy niż miesiąc wynagrodzenie w części odpowiadającej ustawowemu minimum trzeba wypłacać co najmniej raz w miesiącu. Przy umowie zawartej na miesiąc lub krócej, a także przy umowie wyłączonej spod tych przepisów, termin wypłaty zależy przede wszystkim od treści umowy.
Kiedy należy wypłacić wynagrodzenie z umowy zlecenia?
Zgodnie z art. 744 Kodeksu cywilnego, przy odpłatnym zleceniu wynagrodzenie należy się po wykonaniu zlecenia, chyba że umowa albo przepisy szczególne przewidują inny termin. Oznacza to, że strony mogą ustalić wypłatę po każdym miesiącu, po zakończeniu konkretnego etapu albo po wykonaniu całego zlecenia.
Wyjątek dotyczy umów zlecenia i umów o świadczenie usług objętych minimalną stawką godzinową, zawartych na okres dłuższy niż miesiąc. W takim przypadku część wynagrodzenia odpowiadająca minimalnej stawce godzinowej musi być wypłacana co najmniej raz w miesiącu.
Użyte w przepisach określenie „miesiąc” nie oznacza automatycznie miesiąca kalendarzowego. Chodzi o okres obliczany według zasad kodeksowych. Umowa od 20 czerwca do 15 lipca może więc trwać nie dłużej niż miesiąc, mimo że obejmuje fragmenty dwóch miesięcy kalendarzowych.
Jakie są zasady wypłaty w zależności od rodzaju umowy?
O terminie wypłaty decydują przede wszystkim dwa elementy: czas trwania umowy oraz to, czy obejmuje ją ustawa o minimalnym wynagrodzeniu za pracę.
| Rodzaj umowy | Zasada wypłaty | Uwagi |
|---|---|---|
| Umowa zawarta na miesiąc lub krócej | Termin wynika z umowy, a w razie jej milczenia stosuje się zasadę wypłaty po wykonaniu zlecenia | Przepisy o obowiązkowej miesięcznej wypłacie nie mają zastosowania |
| Umowa dłuższa niż miesiąc objęta minimalną stawką godzinową | Część wynagrodzenia odpowiadająca minimalnej stawce musi być wypłacana co najmniej raz w miesiącu | Nadwyżkę można rozliczyć później, jeśli tak stanowi umowa |
| Umowa dłuższa niż miesiąc wyłączona spod minimalnej stawki | Termin płatności określają strony | W braku postanowień zastosowanie ma art. 744 Kodeksu cywilnego |
Obowiązek miesięcznej wypłaty nie oznacza, że całe wynagrodzenie musi trafić do zleceniobiorcy w tym samym terminie. Jeżeli strony ustaliły wynagrodzenie wyższe niż wynikające z minimalnej stawki godzinowej, mogą podzielić płatność. Część odpowiadająca ustawowemu minimum powinna być wypłacana co najmniej raz w miesiącu, a pozostała kwota może zostać wypłacona później, zgodnie z umową.
Kiedy miesięczna wypłata nie jest obowiązkowa?
Obowiązek wypłaty minimalnej stawki co najmniej raz w miesiącu nie dotyczy wszystkich umów cywilnoprawnych. W szczególności miesięczna częstotliwość nie wynika z tych przepisów, gdy:
- umowa jest zawarta na okres nieprzekraczający miesiąca,
- przedmiotem umowy jest wykonanie oznaczonego dzieła, a nie świadczenie usług lub wykonywanie zlecenia,
- wynagrodzenie zleceniobiorcy jest wyłącznie prowizyjne, a zleceniobiorca samodzielnie decyduje o miejscu i czasie wykonywania zlecenia,
- zleceniobiorcą jest przedsiębiorca zatrudniający pracowników lub zleceniobiorców, jeżeli zachodzą ustawowe przesłanki wyłączenia,
- umowa zawierana jest wyłącznie między przedsiębiorcami i nie podlega szczególnym regulacjom dotyczącym minimalnej stawki godzinowej.
W przypadku umów między przedsiębiorcami mogą mieć znaczenie także przepisy o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych. Jeżeli strony ustalą odległy termin płatności, zleceniobiorcy może przysługiwać prawo do odsetek na zasadach określonych w tych przepisach.
Dlaczego termin wypłaty trzeba precyzyjnie zapisać w umowie?
Umowa powinna wskazywać konkretny termin albo sposób ustalania terminu wypłaty. Samo sformułowanie „po rozliczeniu prac” może prowadzić do sporu, jeżeli strony różnie rozumieją moment zakończenia rozliczenia.
Jeżeli umowa nie określa terminu, przy odpłatnym zleceniu wynagrodzenie co do zasady staje się należne po wykonaniu zlecenia. Wynika to z art. 744 Kodeksu cywilnego. Nie oznacza to jednak automatycznie wypłaty w dniu zakończenia czynności, jeżeli charakter zlecenia wymaga rozliczenia albo ustalenia liczby wykonanych godzin.
Najbezpieczniej wskazać w umowie konkretny dzień wypłaty, okres rozliczeniowy oraz zasady rozliczania części wynagrodzenia przekraczającej minimalną stawkę godzinową. Przy dłuższych umowach trzeba też sprawdzić, czy umowa podlega ustawie o minimalnym wynagrodzeniu za pracę.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W przypadku sporu lub nietypowej konstrukcji umowy warto skonsultować dokument z prawnikiem.
