Ile wynosi składka chorobowa? Sprawdź aktualne zasady

Składka chorobowa wynosi 2,45% podstawy wymiaru składek. Pracownik płaci ją od wynagrodzenia brutto, a przedsiębiorca od podstawy zadeklarowanej dla ubezpieczeń społecznych. W 2026 roku przy minimalnej podstawie dla tzw. dużego ZUS-u, wynoszącej 5652 zł, składka wynosi 138,47 zł miesięcznie. Przy preferencyjnej podstawie 1441,80 zł jest to 35,32 zł.

Ile wynosi składka chorobowa?

Stawka procentowa jest stała, ale kwota zależy od podstawy wymiaru. U pracownika podstawą jest co do zasady wynagrodzenie brutto. Składka jest finansowana z jego środków, choć pracodawca potrąca ją z pensji i przekazuje do ZUS.

Przedsiębiorca opłaca składkę chorobową od tej samej podstawy, która służy do wyliczania pozostałych składek społecznych. Nie można więc ustalić wysokiej podstawy wyłącznie dla ubezpieczenia chorobowego. Wyższa podstawa oznacza większą składkę, ale może też przełożyć się na wyższe świadczenie.

Szybkie wyliczenie: 5652 zł × 2,45% = 138,47 zł. Kwoty dotyczące przedsiębiorców zmieniają się wraz z corocznym ogłoszeniem prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia i minimalnego wynagrodzenia.

Kto musi płacić składkę chorobową?

Obowiązek ubezpieczenia chorobowego zależy od tytułu do ubezpieczeń społecznych. Najważniejsze zasady przedstawiają się następująco:

• Pracownik na umowie o pracę podlega ubezpieczeniu chorobowemu obowiązkowo.
• Przedsiębiorca prowadzący działalność gospodarczą może przystąpić do ubezpieczenia chorobowego dobrowolnie.
• Zleceniobiorca może zostać objęty ubezpieczeniem dobrowolnie, jeśli z tytułu umowy zlecenia podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym.
• Osoba korzystająca z ulgi na start nie podlega ubezpieczeniom społecznym, więc nie ma w tym okresie ubezpieczenia chorobowego.

Dobrowolne ubezpieczenie nie uruchamia się automatycznie. Przedsiębiorca lub zleceniobiorca musi zgłosić się do ZUS. Objęcie ubezpieczeniem następuje najwcześniej od dnia złożenia zgłoszenia.

Składka chorobowa w 2026 roku – kwoty

Poniższe wartości pokazują miesięczną składkę chorobową przy minimalnych podstawach stosowanych przez przedsiębiorców. Nie obejmują składki zdrowotnej ani pozostałych składek społecznych.

Przy Małym ZUS Plus podstawa zależy od dochodu przedsiębiorcy, dlatego wysokość składki trzeba wyliczyć indywidualnie. Osoba korzystająca z ulgi na start nie płaci składki chorobowej, ponieważ w tym czasie nie podlega ubezpieczeniom społecznym.

Podane kwoty dotyczą 2026 roku i mogą zmieniać się w kolejnych latach. Przedsiębiorca powinien sprawdzić aktualną podstawę ogłoszoną przez ZUS lub właściwe instytucje przed rozpoczęciem rozliczeń za dany rok.

Składka chorobowa a zdrowotna – czym się różnią?

Składka chorobowa i zdrowotna dotyczą różnych rodzajów ochrony. Opłacanie jednej nie zastępuje drugiej.

Jak długo trzeba czekać na świadczenie?

Samo zgłoszenie do ubezpieczenia nie zawsze daje prawo do zasiłku od pierwszego dnia. Obowiązuje okres wyczekiwania:

• 30 dni nieprzerwanego ubezpieczenia przy ubezpieczeniu obowiązkowym, najczęściej pracowniczym.
• 90 dni nieprzerwanego ubezpieczenia przy ubezpieczeniu dobrowolnym, między innymi przedsiębiorcy lub zleceniobiorcy.
• Wyjątki od tej zasady mogą wynikać z przepisów, na przykład z wcześniejszego okresu ubezpieczenia lub określonych sytuacji związanych z wypadkiem.
• Przerwanie ubezpieczenia i ponowne zgłoszenie może oznaczać konieczność ponownego oczekiwania na prawo do świadczenia.

Jakie świadczenia zapewnia ubezpieczenie chorobowe?

Opłacanie składki może dawać prawo do świadczeń po spełnieniu warunków ustawowych, w tym wymogu wyczekiwania. Należą do nich:

• zasiłek chorobowy za czas niezdolności do pracy,
• zasiłek macierzyński w związku z urodzeniem dziecka lub przyjęciem go na wychowanie,
• zasiłek opiekuńczy za czas sprawowania opieki nad dzieckiem lub innym członkiem rodziny,
• świadczenie rehabilitacyjne, gdy po wyczerpaniu okresu zasiłkowego dalsze leczenie może przywrócić zdolność do pracy.

W przypadku przedsiębiorcy wysokość świadczenia wiąże się z podstawą wymiaru składek. Niższa podstawa oznacza niższą składkę, ale zwykle również niższe potencjalne świadczenie. Z kolei przy dobrowolnym ubezpieczeniu chorobowym trzeba pamiętać o 90-dniowym okresie wyczekiwania.

Najkrócej: składka chorobowa to 2,45% podstawy wymiaru. Dla pracownika kwota zależy od pensji brutto, a dla przedsiębiorcy od podstawy składek społecznych. W 2026 roku minimalna składka wynosi 138,47 zł przy dużym ZUS-ie i 35,32 zł przy podstawie preferencyjnej.

Artykuł ma charakter informacyjny. W przypadku zbiegu kilku tytułów do ubezpieczeń lub indywidualnych ulg zasady rozliczenia mogą się różnić, dlatego szczegółowe wyliczenia należy potwierdzić w ZUS albo u specjalisty do spraw kadr i ubezpieczeń.